Spółka akcyjna

Jak założyć firmę » Spółka akcyjna

Spółka akcyjna - zgodnie z kodeksem spółek handlowych (KSH), jest to spółka kapitałowa (ma zatem własną osobowość prawną). Informacje jak założyć spółkę akcyjną oraz przepisy dotyczące funkcjonowania tej spółki znajdziemy w kodeksie spółek handlowych (KSH) od art. 301 do 490 oraz w ogólnych regulacjach dotyczących spółek kapitałowych (art. 11-21 KSH).

* Firma spółki (czyli jej nazwa) może być dowolna; powinna jednak zawierać oznaczenie „spółka akcyjna” (w obrocie można skrócić do „S.A.”).

* Spółka akcyjna może być utworzona zarówno przez osoby fizyczne, jak i prawne (przez jedną lub więcej osób). Od tej zasady istnieje tylko jeden wyjątek: nie może być utworzona przez jednoosobową spółkę z o.o.

* Wspólnicy spółki akcyjnej (czyli akcjonariusze) są zobowiązani jedynie do świadczeń określonych w statucie i nie odpowiadają za zobowiązania spółki.

* Tworząc spółkę, nie zawiera się umowy spółki, tylko spisuje statut. Jest dla niego wymagana forma aktu notarialnego.
W statucie musi się znaleźć:
1) firma (nazwa) i siedziba spółki,
2) przedmiot działalności,
3) czas trwania spółki, jeżeli został on oznaczony,
4) wysokość kapitału zakładowego oraz kwota wpłacona przed zarejestrowaniem spółki na pokrycie kapitału zakładowego,
5) wartość nominalna akcji i ich liczba ze wskazaniem, czy akcje są imienne, czy na okaziciela,
6) liczba akcji poszczególnych rodzajów i związane z nimi uprawnienia, jeżeli mają być wprowadzone akcje różnych rodzajów,
7) nazwiska i imiona albo firmy (nazwy) założycieli,
8) liczba członków zarządu i rady nadzorczej albo co najmniej minimalna lub maksymalna liczba członków tych organów oraz podmiot uprawniony do ustalenia składu zarządu lub rady nadzorczej,
9) pismo do ogłoszeń, jeżeli spółka zamierza dokonywać ogłoszeń również poza Monitorem Sądowym i Gospodarczym.
Statut powinien również zawierać (pod rygorem bezskuteczności wobec spółki – co oznacza, że brak tych postanowień skutkuje niemożnością ich egzekwowania) postanowienia dotyczące:
1) liczby i rodzajów tytułów uczestnictwa w zysku lub w podziale majątku spółki oraz związanych z nimi praw,
2) wszelkich związanych z akcjami obowiązków świadczenia na rzecz spółki, poza obowiązkiem wpłacenia należności za akcje,
3) warunków i sposobu umorzenia akcji,
4) ograniczeń zbywalności akcji,
5) uprawnień osobistych przyznanych akcjonariuszom.
6) co najmniej przybliżonej wielkości wszystkich kosztów poniesionych lub obciążających spółkę w związku z jej utworzeniem.

Warto poświęcić trochę czasu na zapoznanie się z przepisami kodeksu, żeby wiedzieć czego inaczej nie można w statucie uregulować, a co można – gdzie kodeks mówi drodzy założyciele jest tak …, chyba że uregulujecie to w statucie inaczej.

* Z chwilą zawiązania spółki powstaje spółka akcyjna w organizacji (jest nią do czasu wpisu do KRS), która jest reprezentowana przez zarząd, a przed jego powołaniem przez wszystkich założycieli (łącznie) albo pełnomocnika wybranego jednomyślną uchwałą. Firma (nazwa) S.A. powinna w tym okresie mieć dopisek „w organizacji”. Za zobowiązania spółki odpowiadają solidarnie spółka i osoby, które działały w jej imieniu, a akcjonariusze – do wysokości niewniesionych wkładów. S.A. w organizacji mogą we własnym imieniu nabywać prawa (również własność nieruchomości i inne prawa rzeczowe), zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywane. Spółka powinna zostać zgłoszona do zarejestrowania przez sąd w terminie 6 miesięcy od daty sporządzenia statutu. Jeśli nie zostanie, lub sąd odmówi rejestracji i postanowienie uprawomocni się, zarząd powinien niezwłocznie zawiadomić o tym przez ogłoszenie osoby mające interes prawny oraz zarządzić zwrot wpłaconych sum i wkładów niepieniężnych (lub dokonać likwidacji spółki).

* Spółka akcyjna musi mieć określony kapitał zakładowy, w wysokości co najmniej 100 000 zł. Kapitał dzieli się na akcje, o równej wartości nominalnej; nominalna wartość jednej akcji nie może być niższa niż 1 grosz.

* Przed zarejestrowaniem spółki, akcje powinny być pokryte lub opłacone (w zależności od tego czy są obejmowane za wkłady niepieniężne czy pieniężne) przynajmniej do wysokości ¼ kapitału zakładowego.

* Zawiązanie S.A. następuje z chwilą objęcia wszystkich akcji lub minimalnej ilości akcji, jeśli została ona w statucie określona.

* Jeżeli przewidziane są wkłady niepieniężne albo jeśli spółka nabywa mienie lub dokonuje zapłaty wynagrodzenia za usługi świadczone przy jej powstaniu, założyciele sporządzają pisemne sprawozdanie z tych czynności (zgodne z KSH), które podlega badaniu przez biegłych rewidentów.

* Przepisy wymagają dla wielu czynności formy aktu notarialnego. I tak, poza statutem w formie aktu notarialnego musi być m.in.:

- zgoda na zawiązanie spółki akcyjnej i brzmienie statutu oraz na objęcie akcji, 

- dokonanie wyboru pierwszych organów spółki,

- informacja o osobach wnoszących wkłady niepieniężne lub zbywcach nabywanego przez spółkę mienia (przed zarejestrowaniem), przedmiot tego wkładu lub nabywanego mienia oraz rodzaj i wysokość wynagrodzenia lub zapłaty,

- stwierdzenie, że każdy z przyszłych akcjonariuszy, podpisujących akt, zapoznał się ze sprawozdaniem założycieli oraz opinią biegłego rewidenta (o którym była mowa powyżej).

* KSH mówi, że aby powstała spółka muszą być spełnione następujące warunki (wszystkie):
- musi być zawiązana spółka, w tym podpisany statut przez założycieli,
- muszą być wniesione przez akcjonariuszy wkłady na pokrycie całego kapitału zakładowego; przy czym jak było już o tym powyżej przed zarejestrowaniem spółki może być wniesiona ¼ wkładów/wartości wkładów; przy wkładach niepieniężnych KSH wymaga, aby zostały pokryte w ciągu roku od zarejestrowania spółki,
- musi zostać powołany zarząd i rada nadzorcza,
- spółka musi zostać wpisana do KRS.
W praktyce decyduje tu wpis do KRS, ponieważ jest on ostatnim etapem powstania spółki, a sąd nie wpisze spółki do rejestru jeśli nie będą spełnione pozostałe warunki.

* Wniosek o wpis spółki do KRS składa zarząd i podpisują go wszyscy członkowie zarządu.
Do sądu składamy odpowiednie wnioski rejestrowe, które znajdziemy na stronie Ministerstwa Sprawiedliwości na tej podstronie:

Zgłoszenie jednoosobowej spółki powinno zawierać również nazwisko i imię albo firmę (nazwę) i siedzibę oraz adres jedynego akcjonariusza, a także wzmiankę, że jest on jedynym akcjonariuszem spółki.

Do wniosku należy dołączyć:
1) statut,
2) akty notarialne o zawiązaniu spółki i objęciu akcji,
3) oświadczenie wszystkich członków zarządu, że wymagane statutem wpłaty na akcje oraz wkłady niepieniężne zostały dokonane zgodnie z prawem,
4) potwierdzony przez bank lub firmę inwestycyjną dowód wpłaty na akcje, dokonanej na rachunek spółki w organizacji, a jeśli po zarejestrowaniu spółki mają być wnoszone wkłady niepieniężne, oświadczenie wszystkich członków zarządu, że wniesienie tych wkładów do spółki jest zapewnione zgodnie z postanowieniami statutu przed upływem roku od zarejestrowania spółki,
5) dokument stwierdzający ustanowienie organów spółki z wyszczególnieniem ich składu osobowego,
6) zezwolenie lub dowód zatwierdzenia statutu przez właściwy organ władzy publicznej, jeżeli są one wymagane do powstania spółki,
7) oświadczenie zarządu o dokonanych wpłatach na kapitał zakładowy, jeżeli zarząd złożył takie oświadczenie (jeśli statut określa minimalny kapitał),
8) sprawozdanie założycieli wraz z opinią biegłego rewidenta,
9) wniosek rejestracyjny do urzędu skarbowego (NIP-2), wniosek o wpis do rejestru REGON (RG-1) oraz zgłoszenie płatnika składek w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych – pod rygorem zwrotu wniosku o rejestrację spółki.
10) dodatkowy egzemplarz statutu i dokument potwierdzający uprawnienie do korzystania z lokalu lub nieruchomości, w którym znajduje się siedziba – zostaną przesłane do urzędu skarbowego.

Opłata za rejestrację spółki w KRS wynosi 500 zł. (na dzień pisania tego artykułu). Tabela opłat znajduje się także stronie Ministerstwa Sprawiedliwości w zakładce: "Opłaty obowiązujące w postępowaniu rejestrowym".

Wnioski składa się do właściwego (ze względu na siedzibę spółki) gospodarczego sądu rejestrowego.
Oczywiście wszystkie dokumenty składane do sądu muszą być w oryginale (ewentualnie mogą być to kopie notarialnie poświadczone za zgodność z oryginałem).

* Należy pamiętać, że od wartości wniesionych do spółki wkładów należy zapłacić 0,5% podatek od czynności cywilnoprawnych, zarejestrować spółkę jako podatnika podatku VAT, zgłosić do urzędu skarbowego: fakt zarejestrowania spółki przez sąd, wybór biura rachunkowego i założenie rachunku bankowego.

* Po zarejestrowaniu spółki zarząd powinien w terminie 2 tygodni złożyć w urzędzie skarbowym poświadczony przez siebie odpis statutu spółki ze wskazaniem sądu, w którym spółka została zarejestrowana, oraz daty i numeru rejestracji.

O tym warto wiedzieć i pamiętać:

1. Wierzytelność akcjonariusza z tytułu pożyczki udzielonej spółce uważa się za jego wkład do spółki w przypadku, gdy w ciągu 2 lat od dnia zawarcia umowy pożyczki, spółka ogłosi upadłość.
2. Jeśli akcjonariusz ma jakieś wierzytelności wobec spółki, może je potrącić z wierzytelnością spółki z tytułu wpłaty na poczet akcji tylko na podstawie umowy ze spółką (nie będzie tu wystarczające jego oświadczenie).
3. Rozporządzenie akcją (jakiekolwiek: podarowanie, odsprzedanie go) dokonane przed wpisem spółki do KRS jest z mocy ustawy nieważne.
4. Członkami zarządu i rady nadzorczej mogą być tylko osoby fizyczne mające pełną zdolność do czynności prawnych i które nie zostały skazane prawomocnym wyrokiem za przestępstwa określone w przepisach rozdziałów XXXIII–XXXVII Kodeksu karnego oraz w art. 585, art. 587, art. 590 i w art. 591 KSH, w okresie 5 lat przed powołaniem (i nie wcześniej niż z upływem 3 lat od dnia zakończenia odbywania kary), chyba że sąd skróci ten okres.

 

tagi: jak założyć spółkę akcyjną, jak zarejestować S.A., spółka akcyjna