Dotacje na rozpoczęcie działalności gospodarczej

Dotacje z PUP » Dotacje na rozpoczęcie działalności gospodarczej

Teoretycznie najprostszym sposobem otrzymania dotacji na rozpoczęcie działalności gospodarczej jest złożenie wniosku o jej przyznanie do PUP (Powiatowego Urzędu Pracy). Środki są przyznawane z Funduszu Pracy w wysokości nie wyższej niż 6-krotna wysokość przeciętnego wynagrodzenia (od 01.06.2014 r. jest to kwota 23.371,86 zł), a w przypadku gdy działalność jest podejmowana na zasadach określonych dla spółdzielni socjalnych: do 4-krotnego przeciętnego wynagrodzenia na jednego członka założyciela spółdzielni oraz 3-krotnego przeciętnego wynagrodzenia na jednego członka przystępującego do spółdzielni socjalnej po jej założeniu.

Ważne jest, że warunkami otrzymania dotacji na założenie firmy i jej prawidłowego rozliczenia jest rozpoczęcie działalności gospodarczej po podpisaniu umowy o dofinansowanie oraz rozpoczęcie wydatkowania środków po ich otrzymaniu z PUP.

Kto może złożyć wniosek o przyznanie dotacji i do którego PUP?

Bezrobotny, absolwent CIS (centrum integracji społecznej) lub absolwent KIS (klubu integracji społecznej) może złożyć wniosek do PUP właściwego dla jego miejsca zamieszkania lub pobytu albo miejsca prowadzenia działalności gospodarczej.

Jakie informacje muszą się znaleźć we wniosku?

Wniosek jest składany na formularzu (który można pobrać elektronicznie ze stron PUP lub w formie „papierowej” z urzędu), więc trudno coś przeoczyć. Rozporządzenie mówi, że musi się w nim znaleźć:
1. imię i nazwisko,
2. adres miejsca zamieszkania,
3. numer PESEL,
4. kwota wnioskowanego dofinansowania,
5. rodzaj działalności gospodarczej, która ma być podjęta,
6. symbol podklasy rodzaju działalności określony zgodnie z Polską Klasyfikacją Działalności (PKD),
7. kalkulacja kosztów związanych z podjęciem działalności oraz źródła ich finansowania,
8. szczegółowa specyfikacja wydatków do poniesienia w ramach dofinansowania, przeznaczanych na zakup towarów i usług, w szczególności na zakup środków trwałych, urządzeń, maszyn, materiałów, towarów, usług i materiałów reklamowych, pozyskanie lokalu, pokrycie kosztów pomocy prawnej, konsultacji i doradztwa związanych z podjęciem działalności gospodarczej,
9. proponowana forma zabezpieczenia zwrotu dofinansowania – o tym szerzej poniżej,
10. podpis.

Co trzeba dołączyć do wniosku?

Do wniosku należy dołączyć oświadczenia (w większości na formularzach lub o ustalonej formule) o:
1. nieotrzymaniu bezzwrotnych środków Funduszu Pracy lub innych bezzwrotnych środków publicznych na podjęcie działalności gospodarczej lub rolniczej, założenie lub przystąpienie do spółdzielni – czyli innych dotacji,
2. nieposiadaniu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, a w przypadku jego posiadania – oświadczenie o zakończeniu działalności gospodarczej w dniu przypadającym w okresie przed upływem co najmniej 12 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień złożenia wniosku – czyli nie prowadzeniu jednoosobowej działalności gospodarczej ani też nie byciu w tym czasie wspólnikiem w spółce cywilnej,
3. niepodejmowaniu zatrudnienia w okresie 12 miesięcy od dnia rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej – czyli przez rok od rozpoczęcia prowadzenia dotowanej działalności nie można jednocześnie pracować,
4. niekaralności w okresie 2 lat przed dniem złożenia wniosku za przestępstwo przeciwko obrotowi gospodarczemu, w rozumieniu Kodeksu karnego lub ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary,
5. zobowiązaniu się do prowadzenia działalności gospodarczej w okresie 12 miesięcy od dnia jej rozpoczęcia oraz nieskładania w tym okresie wniosku o zawieszenie jej wykonywania,
6. niezłożeniu wniosku do innego PUP o przyznanie dotacji,
7. pomocy de minimis – oświadczenie lub zaświadczenie (jeśli była wcześniej udzielana).

Kiedy wniosek o dofinansowanie może być odrzucony?

PUP może odrzucić wniosek o dofinansowanie, gdy:
1. z oświadczeń bezrobotnego dołączonych do wniosku (o których pisałam powyżej) wynika, że dotacja nie może być udzielona (np. bezrobotny prowadził wcześniej działalność gospodarczą i zlikwidował ją 8 miesięcy wcześniej),
2. wniosek bezrobotnego nie jest kompletny (w praktyce zwykle osoby odpowiedzialne za wniosek danego bezrobotnego w PUP informują o konieczności uzupełnienia lub poprawienia wniosku) lub PUP nie ma wystarczających środków na jego sfinansowanie,
3. w okresie 12 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień złożenia wniosku bezrobotny:
* nie odmówił bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy określonej w ustawie oraz udziału w działaniach w ramach Programu Aktywizacja i Integracja,
* nie przerwał z własnej winy szkolenia, stażu, realizacji indywidualnego planu działania, udziału w działaniach w ramach Programu Aktywizacja i Integracja, wykonywania prac społecznie użytecznych lub innej formy pomocy określonej w ustawie,
* po skierowaniu podjął szkolenie, przygotowanie zawodowe dorosłych, staż, prace społecznie użyteczne lub inną formę pomocy określoną w ustawie,
4. z Rozporządzenia Komisji WE nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu o pomocy de minimis wynika, że dotacja nie może być udzielona w niektórych przypadkach ze względu na przedmiot działalności, która ma być podjęta lub sposób wydatkowania środków (pokrótce dotyczy to niektórych produktów rolnych, przekazania kwoty dotacji w całości lub w części producentom surowców lub na działalność eksportową – w określonym zakresie, na preferowane towary krajowe, a także na nabycie pojazdów przeznaczonych do transportu drogowego, jeśli działalność ma być prowadzona w zakresie transportu towarowego).

Jak długo jest rozpatrywany wniosek?

Odpowiedź powinna być udzielona przez PUP w formie pisemnej w ciągu 30 dni od dnia złożenia kompletnego wniosku.

Co dalej, w przypadku zgody na udzielenie dotacji?

Jeśli PUP wyrazi zgodę na dofinansowanie działalności, jest podpisywana umowa, która zawiera m.in. zobowiązanie do:
1. prowadzenia działalności gospodarczej przez okres co najmniej 12 miesięcy, przy czym do okresu prowadzenia działalności gospodarczej zalicza się przerwy w jej prowadzeniu z powodu choroby lub korzystania ze świadczenia rehabilitacyjnego,
2. wydatkowania dotacji zgodnie z wnioskiem,
3. złożenia rozliczenia dotacji w PUP w terminie 2 miesięcy od dnia podjęcia działalności gospodarczej (w kwotach brutto, z zaznaczeniem czy przysługiwał zwrot lub obniżenie podatku VAT należnego o podatek naliczony od zakupów),
4. zwrotu, w terminie 30 dni od dnia doręczenia wezwania starosty, otrzymanych środków wraz z odsetkami, jeżeli osoba, która je otrzymała prowadziła działalność gospodarczą lub była członkiem spółdzielni socjalnej przez okres krótszy niż 12 miesięcy albo naruszone zostały inne warunki umowy dotyczące przyznania dotacji,
5. zwrotu równowartości odliczonego lub zwróconego podatku VAT dotyczącego zakupionych towarów i usług w ramach przyznanego dofinansowania, jeśli to uprawnienie przysługiwało.

Co się stanie, jeśli kwoty wydatkowane nie będą się zgadzały z kwotami wnioskowanymi?

Spokojnie, żadnych sankcji z tego powodu nie będzie. Ceny rynkowe zmieniają się dynamicznie i oczywistym jest, że w momencie sporządzania kalkulacji i wydatkowania mogą się różnić. Jest to rozliczane w następujący sposób:
* dofinansowanie otrzymane, a niewydatkowane podlega zwrotowi w terminie 2 miesięcy od dnia podjęcia działalności (czyli w termie na rozliczenie) – jeśli zakupimy coś taniej, różnicę należy zwrócić, jeśli drożej dopłacamy ze środków własnych;
* w przypadku wydatków innych (odbiegających) od zawartych w szczegółowej specyfikacji, ale mieszczących się w kwocie przyznanej dotacji, bezrobotny może złożyć wniosek o ich rozliczenie, a PUP powinien go uwzględnić, jeżeli stwierdzi zasadność poniesienia tych wydatków, biorąc pod uwagę charakter działalności.

Jakie są zabezpieczenia zwrotu dotacji?

We wniosku o udzielenie dotacji należy podać proponowaną formę zabezpieczenia jej zwrotu (na wypadek nie wywiązania się z umowy lub ustalenia przez PUP nieprawidłowości informacji zawartych we wniosku o udzielenie dotacji lub w oświadczeniach). Rozporządzenie mówi o możliwości wyboru kilku form zabezpieczenia, tj.:
1. poręczenie (w tym przypadku poręczyciel musi złożyć oświadczenie o uzyskiwanych dochodach ze wskazaniem ich źródła i kwoty dochodu oraz o aktualnych zobowiązaniach finansowych z określeniem wysokości miesięcznej spłaty zadłużenia, podając jednocześnie imię, nazwisko, adres zamieszkania, numer PESEL, oraz nazwę i numer dokumentu potwierdzającego tożsamość),
2. weksel z poręczeniem wekslowym (aval),
3. gwarancja bankowa,
4. zastaw na prawach lub rzeczach,
5. blokada środków zgromadzonych na rachunku bankowym (w wysokości wnioskowanej dotacji plus odsetki ustawowe obliczone za okres 12 miesięcy),
6. akt notarialny o poddaniu się egzekucji.

Wady obecnego systemu dotowania

Przysłowie mówi, że „darowanemu koniowi w zęby się nie zagląda”, ale ponieważ wszyscy składamy się na tego konia, więc pozwolę sobie wymienić kilka wad :)
1. dwumiesięczny termin na rozliczenie dotacji może okazać się zbyt krótki, zwłaszcza w przypadku, gdy chcemy sfinansować jakieś bardziej skomplikowane czy czasochłonne usługi lub towary przygotowywane „na zamówienie”. Jeśli usługobiorca lub sprzedawca (wykonawca) nie wywiąże się w terminie ze zlecenia, nie będziemy mogli rozliczyć kwoty, o którą wnioskowaliśmy, tym samym będziemy musieli ją zwrócić, a po wykonaniu zapłacić z własnych środków. Co prawda rozporządzenie mówi o możliwości przedłużenia tego terminu przez PUP, ale uzależnia go od „względów społecznych, w szczególności przypadków losowych i sytuacji niezależnych od bezrobotnego” – a zatem od oceny urzędników będzie zależało czy dany przypadek będzie się kwalifikował do przedłużenia terminu,
2. w większości PUP pokutuje archaiczne podejście do zabezpieczeń, w którym preferowani są poręczyciele lub blokada środków na koncie, a inne zaproponowane formy, mimo iż wynikające z przepisów prawa są odrzucane. Jeśli zatem mieszkasz w innej miejscowości niż Twoja najbliższa rodzina, która może zostać poręczycielami i trudno jest im dojechać do Twojego PUP, to masz problem (poręczyciele muszą się stawić w PUP przy podpisaniu umowy). Z tego względu osobiście spotkałam się z sytuacjami, kiedy dotacji nie otrzymywały osoby faktycznie zainteresowane poważnym prowadzeniem działalności gospodarczej, natomiast otrzymywali studenci, którzy wprost mówili, że zamierzają prowadzić działalność przez 13 miesięcy, że rodzice będą poręczycielami, a środki z dotacji przeznaczą na sfinansowanie sobie nowego sprzętu elektronicznego. Co do blokady określonej kwoty na koncie to uważam, że to jest w ogóle jakieś nieporozumienie, bo skoro ktoś dysponuje wystarczającymi środkami pieniężnymi, to nie powinien dostać dotacji, która ma z definicji stanowić wsparcie dla osób, którzy z własnych środków nie są w stanie sfinansować wszystkich kosztów początkowych.
3. sytuacja przykra, ale możliwa: rozporządzenie mówi, że w przypadku śmierci bezrobotnego w okresie od dnia zawarcia umowy o dofinansowanie do upływu 12 miesięcy prowadzenia działalności gospodarczej, do PUP należy zwrócić wypłacone dofinansowanie w wysokości proporcjonalnej do okresu nieprowadzenia działalności (bez odsetek). Mógłby Minister sobie darować…

Szczegółowe informacje oraz formularze, druki, itp. znajdują się na stronach internetowych poszczególnych PUP.

Podstawa prawna: ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy; rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 23 kwietnia 2012 r. w sprawie dokonywania z Funduszu Pracy refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego oraz przyznawania środków na podjęcie działalności gospodarczej (obowiązuje do dnia 30 czerwca 2021 r.) – artykuł uwzględnia zmianę rozporządzenia opublikowaną dnia 26 czerwca 2014 r. w Dz.U.poz.846; ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej.
 
tagi: dotacje na rozpoczęcie działalności gospodarczej, jak dostać dotacje na założenie firmy, dotacje z urzędu pracy